اميد حمل در آن‌ها نخواهد ماند . و اين هم يك لطف و احسان الهى است در حقّ آن‌ها كه زيادتر از اين مدّت طاقت حمل و ارضاع ندارند . پس ، از مذكورات فوق مبرهن شد كه مدّت استعداد طايفهء نسوان به حمل و توليد به شرط صحّت مزاج و عدم موانع ، سى و پنج سال است ؛ به جهت آن غالب نسوان در سن پانزده سالگى به حد حلم بالغ مىشوند ؛ از پانزده سال الى پنجاه سال ، سى و پنج سال مىشود . پس مىگوييم كه زن در مدّت اين سى و پنج سال به شرط صحّت مزاج هر وقت مقارن با مرد شود ، حمل برداشته و خواهد زاييد ، مگر اين‌كه مانعى يا مرضى داشته باشد ؛ اما مرد چنان‌كه گفتيم استعداد توالد تا آخر عمر او باقى است . اگر زنى اختيار نمايد و هر دو در حد حلم و بلوغ باشند و اين مرد به همين زن اكتفا نمايد ، يقينا اين مرد مدّتى از عمر خود را از توالد بيكار گذاشته و اين زن هم شوهر خود را مدّتى معطّل خواهد كرد و اين مرد ، براى تخم خود مزرعى منبت نيافته ، تخم به شوره‌زار پاشيده و سعى خود را هدر داده ، باعث تضييع تخم و اتلاف وقت خود خواهد شد . زمين شوره سنبل برنيارد * در او تخم امَل ضايع مگردان در اينجا به جهت اطلاع خوانندگان محترم شرح و توضيح مختصرى لازم است كه درست از حقيقت مطلب مطلع باشند . مثلا فرض بكنيم كه زوجين از اوّل بلوغشان زنان‌شويى اختيار نموده و از اوّل عمر تا آخر در يك جا با همديگر بوده و هر دو سالم البنيه بوده و مانعى از توالد ندارند . پس ممكن است كه توالد تا سن يأس زن ممتد بوده ، بعد از يأس يعنى تا پنجاه‌سالگى زن البته توالد قطع خواهد شد . هرگاه اين زن و مرد شصت سال عمر نمايند ، زن ده سال مرد را معطّل نموده ، از توالد بازداشته ، اقلا از پنج و شش نفر اولاد مرد را بىنصيب خواهد كرد . و هرگاه هفتاد سال عمر نمايند ، بيست سال مرد بيچاره را معطّل نموده ، تخم او را ضايع و عمل او را بىنتيجه خواهد گذاشت . و از ديدار چندين نفر اولاد پدر را محروم خواهد كرد و هرگاه هشتاد سال عمر نمايند ، سى سال مرد را معطّل نموده ، ثمرى از عملش عايد نخواهد شد . هرگاه نود سال عمر نمايند ، چهل سال مرد را معطّل نموده ، حبهء بهره نخواهد داد ؛ و هرگاه صد سال زندگى نمايند ، پنجاه سال مرد بيكار گذاشته ، ثمرى از كشت‌زار غير منبت خود بهره نداده ، تخم سالم را فاسد و عمل مرد را ضايع خواهد كرد . آمديم كه هرگاه زوجين در سن مختلف بوده و هم‌سن نباشند يا مرد مسن‌تر از زن و يا بالعكس بوده باشد . در صورت اولى كه مرد مسن‌تر بوده باشد ، باز غالبا خسارت عايد مرد بوده و زن باز مرد را معطّل خواهد كرد . مثلا مردى در سن پنجاه سال ، زنى در سن پانزده سال را اختيار نموده و صد سال عمر نمايند ، باز مرد را پانزده سال معطّل خواهد كرد ؛ چون